ประวัติความเป็นมา
สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ในรัชกาลที่ 9 (เมื่อครั้งดำรงพระบรมราชอิสริยยศขณะนั้น) ทรงห่วงใยราษฎร ที่ได้รับ ผลกระทบจากสถานการณ์ก่อเหตุรุนแรง ใน 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ ราษฎรหลายหมู่บ้านได้ร้องขอพระราชทานความช่วยเหลือให้มีงานทำ อยู่ในพื้นที่ได้อย่างปลอดภัย จึงทรงมีพระราชดำริกับ พลเอกณพล บุญทับ รองสมุหราชองครักษ์ ให้จัดหาพื้นที่ตั้งโครงการฟาร์มตัวอย่างขึ้นที่ ตำบลท่าธง อำเภอรามัน จังหวัดยะลา เพื่อช่วยแก้ปัญหาการว่างงาน และเพิ่มรายได้ให้กับราษฎร โดยพลเอกณพล บุญทับ รองสมุหราชองครักษ์ ผู้ประสานงานโครงการได้คัดเลือกพื้นที่ หมู่ที่ 4 บ้านสาเมาะ ตำบลท่าธง และหมู่ที่ 4 บ้านอูเป๊าะ ตำบลวังพญา อำเภอรามัน จังหวัดยะลา ให้ชื่อโครงการว่า “โครงการฟาร์มตัวอย่างในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ วังพญา - ท่าธง อำเภอรามัน จังหวัดยะลา”
วัตถุประสงค์
- เป็นแหล่งจ้างแรงงานให้ราษฎรมีงานทำ มีรายได้ พอเลี้ยงครอบครัว
- ให้ราษฎรได้เรียนรู้ทำการเกษตร ปศุสัตว์ และประมง อย่างถูกหลักวิชาการ
- ให้ราษฎรได้รวมกลุ่มกันประกอบอาชีพในลักษณะการรวมกลุ่มทำงาน และมีมาตรการระวังป้องกันตนเองให้พ้นจากภัยคุกคามของผู้ก่อความรุนแรง
ที่ตั้งโครงการ
- พื้นที่ทั้งหมด 245 ไร่
- บริเวณรอยต่อระหว่างบ้านสาเมาะ หมู่ที่ 4 ตำบลท่าธงและบ้านอูเปาะ หมู่ที่ 4 ตำบลวังพญาอำเภอรามัน จังหวัดยะลา เป็นพื้นที่สาธารณประโยชน์
- สนาม ฮ. จำนวน 7 สนาม (ในฟาร์มฯ จำนวน 5 สนาม พิกัด QH 667241, บนถนนนอกฟาร์มฯ จำนวน 2 สนาม พิกัด QH 420816 อยู่ห่างจากฟาร์มฯ 200 เมตร)
อาณาเขตติดต่อ
- ทิศเหนือ ติดต่อกับ บ้านเกาะ หมู่ที่ 5 ตำบลท่าธง
- ทิศใต้ ติดต่อกับ บ้านจำปูน หมู่ที่ 6 ตำบลท่าธง
- ทิศตะวันออก ติดต่อกับ บ้านสาเมาะ หมู่ที่ 4 ตำบลท่าธง
- ทิศตะวันตก ติดต่อกับ บ้านอูเปาะ หมู่ที่ 4 ตำบลวังพญา
พื้นที่ ดำเนินกิจกรรม จำนวน 245 ไร่ และจัดแบ่งพื้นที่จัดกิจกรรมดังนี้
- พื้นที่กิจกรรมพืชไร่ จำนวน 71 ไร่ 3 งาน 63 ตารางวา
- พื้นที่กิจกรรม นาข้าว จำนวน 3 ไร่ 0 งาน 58 ตารางวา
- พื้นที่กิจกรรม ปศุสัตว์ จำนวน 62 ไร่ 0 งาน 36 ตารางวา
- พื้นที่กิจกรรม การประมง จำนวน 8 ไร่ 2 งาน 0 ตารางวา
- พื้นที่กิจกรรม เก็บน้ำเพื่อทำการเกษตร จำนวน 22 ไร่ 0 งาน 7 ตารางวา
- พื้นที่กิจกรรม ก่อสร้างอาคารต่าง ๆ จำนวน 19 ไร่ 1 งาน 10 ตารางวา
หมู่บ้านที่ร่วมโครงการฟาร์มตัวอย่าง วังพญา – ท่าธง

ที่มา : สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดยะลา 7 ม.ค.53
ในส่วนของมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ได้มีส่วนร่วมในการดำเนินงานดังกล่าว ในเดือนมีนาคม 2549 คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี โดยอนุญาตให้คณะทำงานชุดตรวจเยี่ยมโครงการชุดที่ 1 กองวางแผนในพระองค์ (จังหวัดยะลา) ใช้พื้นที่ของสถานีวิจัยและฝึกงานเทคโนโลยีการเกษตร ที่ ต.ท่าธง อ.รามัน จ.ยะลา จำนวน 130 ไร่ ของคณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี ใช้เป็นพื้นที่ของโครงการฟาร์มตัวอย่างด้วย